Spacer
wirtualny
JAN TARASIN
Malarz, grafik, teoretyk sztuki.
Urodził się 11 września 1926 roku w Kaliszu, zmarł 8 sierpnia 2009 roku w Warszawie.
Jan Tarasin urodził się 11 września 1926 roku w Kaliszu. Ojciec artysty również Jan był matematykiem a matka, Katarzyna D’André historykiem. Już, jako kilkuletni chłopiec Jan interesował się sztuką, rysował i zbierał reprodukcje dzieł znanych twórców. W czasie okupacji rodzina Tarasinów przeniosła się do Saren- małej miejscowości na Polesiu, na wschodzie Polski. W 1944 roku ojciec artysty został aresztowany przez Niemców i osadzony w obozie w Działdowie, gdzie w styczniu 1945 roku wraz z innymi współwięźniami został rozstrzelany. Matka wspólnie z synem i córką przeniosła się do Olkusza gdzie w 1946 roku Jan uzyskał maturę.
W latach 1946- 1951 Tarasin studiował na Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie, w pracowniach malarstwa profesorów Zygmunta Rudnickiego, Zbigniewa Pronaszki i Wacława Taranczewskiego oraz w pracowniach grafiki profesorów Andrzeja Jurkiewicza i Konrada Strzednickiego. Szybko został zauważony. Już podczas drugiego roku studiów zaproszono go do grona artystów wystawiających w ramach I Wystawy Sztuki Nowoczesnej. Kolejne lata, podczas, których państwo próbowało podporządkować środowisko artystyczne idei realizmu socjalistycznego były dla artysty okresem bardzo trudnym. Zmagał się z ciężkimi warunkami ekonomicznymi oraz apatią twórczą, która dotknęła całą akademię- profesorów i środowisko studenckie.
Wczesne prace malarskie Tarasina to martwe natury, które z czasem stawały się coraz bardziej odrealnione i uproszczone. W 1952 roku artysta stał się znany szerszej publiczności dzięki plakatowi BUMELANT. Nie jest to jedyna praca z tego okresu, w której Tarasin podejmował tematykę społeczną. Znana jest również jego litografia Wyścig Pokoju z końca lat 50. Wraz z końcem studiów Tarasin brał udział w coraz to większej liczbie wystaw. Jego obrazy oraz grafiki przybrały formę zbiorów symboli i znaków stanowiących próbę uchwycenia nadrzędnych praw rządzących światem. W kolejnych płótnach o powtarzających się tytułach: Kolekcja, Przedmioty oraz Zbiór, przestrzeń obrazów stawała się czystsza i jeszcze bardziej uporządkowana.
W 1962 roku w ramach stypendium Tarasin wyjechał na kilka tygodni do Chini Wietnamu. W tym samy czasie miejsce miały jego pierwsze zagraniczne wystawy – między innymi w Galerie Lambert w Paryżu oraz w Pinkegalerij w Gissenburgu w Holandii. Jedna z prac pokazywanych na paryskiej wystawie została wybrana na III Międzynarodową Wystawę Młodych Artystów Europa-Japonia 1964, gdzie została nagrodzona.
W latach 1963-1967 Jan Tarasin był wykładowcą na Wydziale Architektury Wnętrz na macierzystej uczelni. Podczas podróży do Holandii, Francji i Szwecji artysta pozostawał pod wpływem sztuki dawnej i jej tradycji opartej na ścisłym kontakcie z naturą. Wielokrotnie podkreślał, że …natura jest repozytorium form dla malarza, zbiorem nieskończonej liczebności.
W roku 1967 przeniósł się do Warszawy, gdzie, jako pedagog pracę podjął siedem lat później obejmując pracownię na Wydziale Malarstwa warszawskiej Akademii Sztuk Pięknych. Po raz pierwszy opublikował wówczas Zeszyty – zbiór esejów, rysunków, grafik oraz zdjęć, które stanowiły ważne dopełnienie jego artystycznych działań, aż do roku 1982. (Pojawiło się osiem Zeszytów w nakładzie 30-50 sztuk). W 1985 roku Tarasin został mianowany profesorem nadzwyczajnym warszawskiej Akademii Sztuk Pięknych. W 1987 objął stanowisko rektora, które sprawował do roku 1990. W 1996 roku przeszedł na emeryturę.
Jan Tarasin był malarzem, grafikiem i autorem tekstów o sztuce. Wizja świata, którą przestawiał w swoich pracach budzi wiele skojarzeń i odwołań. Artysta interesował się filozofią Dalekiego Wschodu, z wielkim zaciekawieniem śledził odkrycia współczesnej nauki. Malarstwo traktował, jako drogę prowadzącą do poznania reguł rządzących wszystkimi bytami/ rzeczami. Wciąż na nowo kreślone znaki i symbole stanowiły próbę uchwycenia zmienności natury – przypadkowości oraz granicy między chaosem i porządkiem.
Od 1962 roku Tarasin należał do Grupy Krakowskiej. W 1976 został uhonorowany Nagrodą Krytyki im. Cypriana Kamila Norwida, a w 1984 otrzymał Nagrodę im. Jana Cybisa. W 1989 roku odebrał odznakę Honorowego Obywatela Miasta Kalisza. W 2005 roku został odznaczony przez ministra kultury Waldemara Dąbrowskiego Złotym Medalem Zasłużony Kulturze Gloria Artis. W 2010 roku imię Jana Tarasina nadano Biuru Wystaw Artystycznych w Kaliszu.
Prace Jana Tarasina znajdują się w zbiorach największych muzeów na całym świecie. Artysta zmarł 8 sierpnia 2009 roku w Warszawie.
Karolina Leśnik
Jan Tarasin
od lewej, od góry
Drzewo, 1980/1992
serigrafia na papierze
Drobne fale, 2005
akwarela na papierze
Ptaki III, 1977
serigrafia
Ptaki IV, 1977
serigrafia
Spłoszony koń, 1982
serigrafia
Plaża II, 1980
serigrafia
Wiejskie podwórko, 1976/1996
serigrafia
Zamki, 1976/1989
serigrafia
Wylęgarnia przedmiotów, 2004
offset
Dwie strefy, 2008
offset
Przedmioty, 1995
tempra na papierze
Zapisy, 2006
offset
Szkoła przedmiotów, 2008
offset
Obecność Jana Tarasina na wystawie reprezentują wyłącznie prace należące do zbiorów galerii noszącej jego imię. Oprócz trzech tomów Zeszytów, na zasób ten składa się trzynaście prac na papierze. Zostały wykonane w różnych technikach – od akwareli i tempery, przez serigrafię, po druk offsetowy. W ramach projektu Wracając do Tarasina prezentujemy je wszystkie.
Galeria Sztuki im. Jana Tarasina nie jest instytucją dedykowaną gromadzeniu i badaniu twórczości swojego patrona. Zbiór jego prac znajdujący się w naszym posiadaniu nie aspiruje do rangi muzealnej kolekcji; ich obecność ma jednak dla tożsamości galerii istotne znaczenie symboliczne. Różnorodność tego zbioru – wypadkowa instytucjonalnych możliwości i ograniczeń – może sprawiać niemal wrażenie przypadkowości. Mimo to, a właściwie dlatego, prace z naszej kolekcji oferują ciekawy wgląd w artystyczną filozofię i wrażliwość Tarasina. Choć to w obrazach olejnych artysta osiągał najbardziej dojrzałą formę swojej twórczości, ogromną wagę przywiązywał również do pracy na papierze. Była ona dla niego obszarem eksperymentu, krystalizowania pomysłów i otwierania nowych kierunków poszukiwań.
Znajdujące się w naszym posiadaniu prace na papierze pochodzą z lat 1975–2008. To ostatni, warszawski okres życia artysty, w którym Tarasin jest już uznaną postacią sceny artystycznej, profesorem i autorytetem. Jego język wizualny wydaje się w pełni ukształtowany. Odnajdziemy go w takich pracach jak Wylęgarnia przedmiotów czy Zapisy. Obok nich widzimy jednak również dzieła wykorzystujące przetworzoną fotografię, studia natury, motywy figuratywne czy abstrakcję op-artową. Być może to właśnie w pracach na papierze najlepiej widać, że w obrazowaniu Tarasina, kluczowy jest nie wypracowany styl lecz proces i wnikliwość w reagowaniu na rzeczywistość.